Báo cáo mới công bố của Liên hợp quốc dự kiến tốc độ tăng trưởng kinh tế toàn cầu chỉ đứng ở mức3%, nhưng năm 2012 sẽ tăng lên 3,5%, sau khi số lượng việc làm trên toàn cầu bị mất trong cuộc khủng hoảng kinh tế được khôi phục. Các nước đang phát triển tại châu Á, dẫn đầu là Trung Quốc và Ấn Độ, sẽ tiếp tục tăng trưởng mạnh nhất nhưng cũng chỉ đạt khoảng 7% năm 2011 và 2012. Ngân hàng Phát triển châu Á (ADB) cũng đưa ra dự báo kinh tế châu Á tăng trưởng 8,6% trong năm nay, cao hơn dự báo 8,2% công bố vào tháng 9/2010. ADB dự báo kinh tế châu Á năm 2011 tăng trưởng 7,3%, không thay đổi so với dự báo gần nhất. ADB giữ nguyên dự báo GDP 2010 của Việt Nam ở mức 6,7% và GDP 2011 ở mức 7%.
Theo giới phân tích, có bảy nguyên nhân khiến kinh tế thế giới chưa thể phục hồi. Thứ nhất là các ngân hàng trung ương đang “chết đứng”. Lãi suất không thể hạ xuống mức thấp hơn được nữa. Thứ hai là chiến tranh thương mại. Thế giới cần hợp tác để thúc đẩy kinh tế toàn cầu tăng trưởng. Nhưng trong một cuộc suy thoái lớn, tất cả các nước đều tham gia một cuộc chiến khốc liệt nhằm chi phối các thị trường nước ngoài để các công ty của họ có thể xuất khẩu. Thứ ba là chiến tranh quân sự. Thứ tư là kinh tế Mỹ đang đình trệ. Thứ năm là phải cứu trợ tài chính cho chủ nghĩa tư bản. Thứ sáu là hậu quả của việc cứu trợ tài chính. Thứ bảy là sự nổi lên của tư tưởng cực hữu.
Đây cũng là gia đoạn tăng lãi suất thận trọng của các ngân hàng trung ương. Tuần trước, ngân hàng trung ương châu Âu tuyên bố sẽ duy trì mức lãi suất cơ bản 1%, chủ tịch FED Bernanke thì cho biết sẽ không loại trừ khả năng thực hiện chính sách nới lỏng định lượng lần 3. Toàn cầu đang tiến vào giai đoạn tăng lãi suất thận trọng, lấy kích thích kinh tế làm trọng tâm hàng đầu. Đầu tháng 11, Ngân hàng trung ương châu Âu bất ngờ tăng lãi suất 25 điểm lên đến 4,75%. Ngân hàng trung ương Canada chiều ngày 07/12 cũng tuyên bố quyết sách lãi suất. Tờ tin tức Dow Jones dự báo, ngân hàng này cuối năm nay vẫn duy trì lãi suất 1%. Ngày 08/12, ngân hàng trung ương Brazil cũng tuyên bố do ngân hàng này tuần trước đã nâng tỷ lệ chuẩn bị khoản tiền gửi lên 5% để hạn chế sự mở rộng nhanh chóng của tín dụng tiêu dùng, do vậy thị trường lãi suất trong tháng này được dự báo sẽ giảm lớn. Ngân hàng trung ương Newzeland, Hàn Quốc và Anh cùng lựa chọn công bố quyết sách lãi suất vào ngày 09/12, việc tăng mấy phần trăm lãi suất được cho là mong manh; hiện nay lãi suất của 3 nước này lần lượt vẫn là 3%, 2,5% và 0,5%. Ngân hàng trung ương châu Âu cũng đã tuyên bố duy trì lãi suất, và phát tín hiệu nới lỏng tiền tệ hơn, trước tháng 3 năm sau sẽ tiếp tục cung cấp các khoản vay 3 tháng không giới hạn cho các cơ quan tài chính. Trong khi đó, dù còn chút bất đồng về quyết định điều chỉnh lãi suất, nhưng hôm 29/11, Ngân hàng Trung ương Hungary đã tuyên bố nâng lãi suất cơ bản của nước này từ 5,25% lên thêm 25 điểm, đạt mức 5,50% để đối phó với rủi ro lạm phát mặc dù tăng trưởng kinh tế mới chỉ ở mức 1% .
Với Trung Quốc dự báo tăng lãi suất gần đây tăng lên. Trung Quốc cho biết, nước này sẽ chuyển sang chính sách tiền tệ thận trọng từ chính sách tương đối lỏng lẻo hiện nay. Quyết định do Bộ Chính trị Trung Quốc đưa ra sau một cuộc họp vào ngày 3/12. Theo các chuyên gia, mục tiêu tăng trưởng ở thời điểm hiện nay không phải là vấn đề Trung Quốc phải lo ngại. Thay vào đó, nỗi lo lớn của Bắc Kinh hiện là chống lạm phát và đề phòng tăng trưởng nóng. Một số dự báo của chuyên gia tư vấn cho Ngân hàng Trung ương Trung Quốc thì cho rằng Trung Quốc sẽ nâng tỷ lệ dự trữ bắt buộc của các ngân hàng ở thời điểm đầu năm sau để chặn dòng vốn nóng và kiểm soát lãi suất cho vay. Lãi suất cơ bản sẽ được điều chỉnh tăng dần dần trong năm 2011 và các nhà hoạch định chính sách sẽ xem xét kỹ càng đến tình hình kinh tế.
Vậy nhưng, tình trạng lạm phát tại Trung Quốc không thể sớm được giải quyết. Trang web Kinh tế tài chính của Trung Quốc mới đây đã đăng bài của chuyên gia kinh tế tài chính Hàn Tiếu, cho rằng lạm phát ở Trung Quốc hiện nay không nằm ngoài 3 nguyên nhân: Thứ nhất là do phát hành tiền tệ quá mức (siêu phát tiền tệ). Thứ hai là do sự gia tăng của giá tài sản. Thứ ba là tác động của sự thay đổi kết cấu sức lao động của Trung Quốc. Trong 3 nguyên nhân trên, theo Hàn Tiếu, ngoài việc phát hành tiền tệ là có thể kiểm soát được, việc giá tài sản và giá sức lao động tăng đều là giai đoạn tất yếu của sự phát triển từ thay đổi lượng tới thay đổi về chất của nền kinh tế Trung Quốc. Dự báo về tăng trưởng của nước này, IMF mới đây cho rằng tăng trưởng kinh tế Trung Quốc là “bệ đỡ” quan trọng cho kinh tế thế giới. Quý 3/2010, kinh tế Trung Quốc tăng trưởng 9,6% trong khi đó quý 1/2010, kinh tế Trung Quốc tăng trưởng tới 11,9%. Tháng 11/2010, Trung Quốc công bố thặng dư thương mại đạt 22,9 tỷ USD trong bối cảnh căng thẳng giữa Trung Quốc và Mỹ xung quanh vấn đề đồng nhân dân tệ tăng cao.
Đáng chú ý, Mỹ đã gửi tối hậu thư ép Trung Quốc nâng giá đồng nhân dân tệ. Oasinhtơn muốn Trung Quốc nâng giá đồng nhân dân tệ mạnh hơn trước khi Chủ tịch Nhà nước Trung Quốc Hồ Cẩm Đào đến Washington vào tháng 1/2011.
Tăng trưởng GDP của Nhật Bản được Văn phòng Nội các Nhật Bản công bố, khẳng định đất nước "Mặt Trời mọc" đã giành lại ngôi vị nền kinh tế lớn thứ hai thế giới, sau khi để mất vào tay Trung Quốc trong quý II. GDP 9 tháng đầu năm 2010 của Nhật Bản đạt 3.959,4 tỷ USD, cao hơn mức 3.946,8 tỷ USD của Trung Quốc. Theo công bố của Văn phòng Nội các Nhật Bản, tăng trưởng GDP thực chất trong quý 3 năm 2010 của nước này đạt 4,5%, cao hơn mức tăng 3,9% được công bố hồi tháng 11, nhờ mức chi đầu tư của các doanh nghiệp cũng như tiêu dùng cá nhân tăng.
Tại châu Âu, ngày 7/12, các bộ trưởng tài chính của 27 quốc gia thành viên Liên minh Châu Âu (EU) đã chính thức thông qua kế hoạch cứu trợ 85 tỷ euro (115 tỷ USD) cho Ireland. Cũng tại khu vực này, Uỷ ban châu Âu (EC) thông báo sẽ tiến hành đợt kiểm tra mới đối với các ngân hàng trong khu vực vào tháng 2/2011. Mới đây, các tổ chức xếp hạng tín nhiệm liên tục đánh tụt hạng tín nhiệm đối với trái phiếu và tín dụng của một số nước trong khu vực châu Âu. Tổ chức xếp hạng tín nhiệm nợ Moody's đã hạ 2 bậc xếp hạng tín nhiệm đối với trái phiếu nội tệ và ngoại tệ của Hungary từ Baa1 xuống Baa3, cấp độ đầu tư thấp nhất với triển vọng tiêu cực. Trước đó, Standard & Poor’s và Fitch Ratings cũng hạ mức xếp hạng tín nhiệm của Hungary xuống cấp độ đầu tư thấp nhất. Chưa hết, Fitch hạ 3 bậc xếp hạng tín dụng của Ireland chỉ 3 ngày trước khi Quốc hội Ireland bỏ phiếu thông qua gói giải cứu tài chính. Fitch hạ xếp hạng của Ireland từ mức A+ xuống BBB+, triển vọng ổn định. Nhằm tránh “vết xe đổ khủng hoảng tài chính” đang có nguy cơ lan rộng trong khu vực, Thượng viện Italy ngày 7/12 sẽ cắt giảm 25 tỷ euro (33,3 tỷ USD) ngân sách trong 2 năm tới, nhằm ổn định tình hình tài chính công và tái đảm bảo với các thị trường.
Phương Trâm (tổng hợp)
(Theo http://www.sbv.gov.vn/)
0 nhận xét:
Đăng nhận xét